मेडिटेरियन आहारामुळे रजोनिवृत्तीनंतरच्या महिलांना स्तनाच्या कर्करोगाचा धोका कमी होतो
डॉ. नांबीराज कोनार, सल्लागार – भूलतज्ज्ञ व वेदना व्यवस्थापन, एचसीजी कर्करोग केंद्र, कुलाबा
मुंबई (गुरुदत्त वाकदेकर) : दक्षिण युरोपमध्ये प्रचलित असलेला पारंपरिक मेडिटेरियन आहार हा केवळ हृदयासाठी नव्हे तर एकूणच आरोग्यासाठी लाभदायक आहे. अलीकडील संशोधनात असेही आढळले आहे की रजोनिवृत्तीनंतरच्या महिलांना हा आहार स्तनाच्या कर्करोगापासून काही प्रमाणात संरक्षण देतो.
स्तनाच्या कर्करोगाचा धोका आणि आहाराची भूमिका:
स्तनाचा कर्करोग महिलांमध्ये मोठ्या प्रमाणात दिसून येतो. वयानुसार होणारे हार्मोनल बदल, शरीरातील वाढलेली चरबी यामुळे कर्करोगाचा धोका वाढतो. मात्र, आरोग्यदायी आहाराचे पालन केल्यास हा धोका काही प्रमाणात कमी करता येतो.
*मेडिटेरियन आहार म्हणजे काय?*
हा आहार प्रामुख्याने फळं, भाज्या, कडधान्ये, संपूर्ण धान्ये, सुकामेवा आणि ऑलिव्ह तेलावर आधारित असतो. यामध्ये थोड्या प्रमाणात मासे व कोंबडी खाल्ली जाते. रेड मीट, प्रोसेस्ड अन्न व साखरेचे प्रमाण अत्यल्प असते. हा आहार शरीरातील सूज कमी करतो आणि अँटीऑक्सिडंट्समुळे रोगप्रतिकारशक्ती वाढवतो.
*संशोधन काय दर्शवते?*
स्पेनमधील प्रीडीमेड नावाच्या अभ्यासात असे दिसले की ज्यांनी मेडिटेरियन आहारात भरपूर ऑलिव्ह तेलाचा वापर केला, त्यांच्यात स्तनाच्या कर्करोगाचा धोका ६८% कमी झाला. हे कमी फॅटयुक्त आहार घेणाऱ्या महिलांशी तुलना करून स्पष्ट झाले.
*मेडिटेरियन आहाराचे फायदे:
* शरीरातील सूज कमी होते
* हार्मोन संतुलित राहतात
* पेशींवरील हानी कमी होते
डॉ. मारिया गोंझालेझ या पोषणतज्ज्ञ सांगतात: “हा आहार काय खायचा यावर लक्ष केंद्रित करतोच, पण काय टाळायचं हेही महत्त्वाचं आहे. प्रोसेस्ड अन्न व साखर कमी करून नैसर्गिक अन्नावर भर दिल्यास कर्करोगाचा धोका कमी होतो.”
आहारातील उपयुक्त बदल:
लोण्याऐवजी ऑलिव्ह तेल वापरा
रेड मीटऐवजी मासे खा (मांसाहारी असल्यास)
अर्धी प्लेट भाज्यांनी भरवा
पॉलिशड धान्याऐवजी संपूर्ण धान्ये निवडा
चिप्सऐवजी सुकामेवा खा
मिठाऐवजी मसाल्यांचा वापर करा
रेड वाईन योग्य प्रमाणात घ्या
निरोगी आयुष्यासाठी उत्तम पर्याय
कोणताही आहार रोग पूर्णपणे टाळू शकत नाही, पण मेडिटेरियन आहार हा स्वादिष्ट, आरोग्यदायी आणि दीर्घकाळ टिकवता येणारा पर्याय आहे. तो शरीर मजबूत ठेवतो आणि अनेक आजारांपासून बचाव करतो.
टोमॅटोच्या कोशिंबिरीवर ऑलिव्ह तेल घालणं किंवा मसालेदार ग्रिल्ड मासा खाणं, हा आहार स्वादिष्टही आहे आणि उपयुक्तही!
Author: Gurudatta Wakdekar
???? गुरुदत्त दिनकर वाकदेकर- मुंबई ???? ???? ज्येष्ठ पत्रकार आणि समीक्षक - महाराष्ट्र मधील विवीध वृत्तपत्रातून लेखन आणि पत्रकारिता
