📰 साटवली सरपंच इरम बरमारे अपात्र; जातवैधता अवैध ठरल्याने जिल्हाधिकाऱ्यांचा धक्कादायक निर्णय
सामाजिक कार्यकर्ते जितेंद्र चव्हाणयांनी ही याचा पाठपुरावा केला होता.
तहसीलदार लांजा यांचा विवाद अर्ज मंजूर • महाराष्ट्र ग्रामपंचायत अधिनियम 1959 कलम 30(1अ) अंतर्गत कारवाई
रत्नागिरी – साटवली ग्रामपंचायतीच्या सरपंचपदी निवडून आलेल्या श्रीमती इरम इरशादअली बरमारे यांना पदावरून अपात्र ठरविण्यात आले असून, त्यांच्या निवडीला भूतलक्षी प्रभावाने रद्द मानण्यात आले आहे. जिल्हाधिकारी एम. देवेंद्र सिंह यांनी 1 ऑक्टोबर 2025 रोजी दिलेला हा आदेश ग्रामपंचायत साटवली आणि लांजा तालुक्यात मोठ्या चर्चेचा विषय ठरत आहे.
हा आदेश तहसीलदार, लांजा यांनी दाखल केलेल्या विवाद अर्ज क्रमांक 11/2025 वर सुनावणी करून देण्यात आला. यावेळी सामाजिक कार्यकर्ते जितेंद्र चव्हाण आणि जागरूक ग्रामस्थानी ही याचा पाठपुरावा केला होता.
🔍 घडामोडींचा संपूर्ण आढावा
🔸 1) 18 नोव्हेंबर 2022 – सरपंचपदी निवड
साटवली ग्रामपंचायत सरपंच-उपसरपंच निवडणूक सभेत श्रीमती इरम बरमारे सरपंच म्हणून निवडून आल्या. सरपंच म्हणून कार्यरत राहण्यासाठी त्यांना कसाई-316 (इतर मागास वर्ग) या जातीचा वैध जातवैधता प्रमाणपत्र आवश्यक होते.
🔸 2) वैधता प्रमाणपत्र सादर न करणे
कायद्यानुसार, निवड जाहीर झाल्यानंतर 12 महिन्यांच्या आत जातवैधता प्रमाणपत्र सादर करणे आवश्यक असते. परंतु—
- त्यांनी पडताळणी समितीकडे अर्ज केल्याचा पुरावा उपलब्ध नाही,
- अर्जाची प्रत सादर केलेली नाही,
- तसेच “प्रमाणपत्र मिळाल्यावर देईन’’ असे हमीपत्र दिले असले तरी ते कायदेशीरदृष्ट्या ग्राह्य धरले गेले नाही.
यामुळे वैधता प्रमाणपत्र सादर करण्यात कसूर झाल्याचे नोंदवण्यात आले.
⚖️ जात पडताळणी समितीचा महत्वाचा अहवाल
सामाजिक न्याय विशेष सहाय्य विभाग, रत्नागिरी जिल्हा जात पडताळणी समिती यांच्याकडे संदर्भ क्रमांक
जि.प्र.प.स. रत्नागिरी/2024-25/290 दिनांक 28/02/2025 अन्वये तपासणी झाली.
समितीने दिलेले निष्कर्ष अत्यंत गंभीर आहेत:
✔️ समितीचा निर्णय:
- इरम बरमारे “कसाई-316” (OBC) या जातीच्या नाहीत.
- अर्जदार खोटे दावेदार (Pseudo Claimant) आहेत.
- 02/02/2018 रोजी उपविभागीय अधिकारी, राजापूर यांनी जारी केलेले जात प्रमाणपत्र रद्द.
- उपविभागीय अधिकाऱ्यांना मूळ प्रमाणपत्र जप्त करून नसती बंद (null and void) करण्याचे आदेश.
यामुळे त्यांचा जात दावा अवैध ठरला.
📑 तहसीलदारांचा अहवाल जिल्हाधिकाऱ्यांसमोर
तहसीलदार लांजा यांनी पत्र क्र. ग्रापनी / जातवैधता पडताळणी / कावी / 28 / 2025 दिनांक 15/04/2025 ने संपूर्ण अहवाल जिल्हाधिकाऱ्यांकडे पाठवला.
त्यात नमूद केल्याप्रमाणे—
- निवडणुकीनंतर आवश्यक कागदपत्रे सादर करण्यात त्रुटी,
- जातवैधता प्रस्ताव समितीकडून थेट अवैध ठरवला जाणे,
- कायदेशीर कालावधीत प्रमाणपत्र न सादर करणे,
या सर्वांचा विचार करून कारवाई अपेक्षित असल्याचे नमूद केले होते.
🧾 सुनावणी प्रक्रिया
विवाद अर्जदार (तहसीलदार) आणि सामनेवाले (इरम बरमारे) दोघांनाही—
- रीतसर नोटिसा बजावण्यात आल्या,
- तोंडी आणि लेखी मांडणीची संधी देण्यात आली,
- सर्व दस्तावेज, पुरावे व समिती अहवालांची पडताळणी करण्यात आली.
सर्व कागदपत्रांच्या आधारे इरम बरमारे अपात्र ठरतात या निष्कर्षावर जिल्हाधिकारी पोहोचले.
📌 जिल्हाधिकाऱ्यांचा अंतिम आदेश (1 ऑक्टोबर 2025)
- तहसीलदार लांजा यांचा विवाद अर्ज मंजूर.
- श्रीमती इरम इरशादअली बरमारे यांना साटवली ग्रामपंचायत सरपंच पदावरून अपात्र घोषित.
- खर्चाबाबत कोणताही आदेश नाही.
- निर्णय सर्व संबंधितांना कळविण्याचे आदेश.
📣 घटनाक्रमाचा परिणाम
✔️ साटवली ग्रामपंचायतीत सरपंचपद रिक्त झाले आहे.
✔️ पुढील कार्यवाही म्हणून नवीन सरपंच निवडीची प्रक्रिया सुरू होण्याची शक्यता.
✔️ गावात राजकीय हालचालींना वेग आला असून अनेक दावेदार सक्रिय झाले आहेत.
✔️ ही कारवाई OBC आरक्षणाच्या वैधतेसंदर्भात महत्त्वाचे उदाहरण ठरणार आहे.
बातमीदार – जितेंद्र चव्हाण ,लांजा















