दापोली : १५ ऑगस्टपासून सर्पमित्रांचा वन्यप्राणी बचाव कार्य थांबविण्याचा निर्णय
जनजागृती, सामाजिक कार्य आणि वृक्षारोपण सुरूच; वनविभागाशी चर्चेनंतर पुढील निर्णय जाहीर होणार
दापोली : तालुक्यातील सर्पमित्रांनी १५ ऑगस्ट २०२५ पासून कोणत्याही प्रकारच्या वन्यप्राणी बचाव कार्य (रेस्क्यू) थांबविण्याचा महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला आहे. मात्र, जनजागृती, सामाजिक कार्य आणि वृक्षारोपण यासारखी इतर कामे सुरू राहतील, असे त्यांनी स्पष्ट केले. वनविभागाशी चर्चा करून याबाबत तोडगा निघाल्यानंतरच पुढील निर्णय जाहीर करण्यात येईल, अशी माहिती सर्पमित्रांनी दिली आहे. या निर्णयाची सर्व संबंधितांनी नोंद घ्यावी, असेही आवाहन करण्यात आले आहे.
सर्पमित्रांचे कार्य आणि महत्त्व
सर्पमित्र हे समाजातील एक महत्त्वाचे घटक असून ते साप आणि इतर वन्यप्राण्यांपासून मानवांचे संरक्षण करतात. दापोलीसारख्या ग्रामीण आणि निमशहरी भागात, जिथे वन्यप्राणी आणि मानवी वस्ती यांच्यातील संपर्क वाढत आहे, तिथे सर्पमित्रांचे योगदान अमूल्य ठरते. साप, बिबट्या, मगर, माकडे यांसारखे वन्यप्राणी वस्तीत शिरल्यास सर्पमित्र त्यांना सुरक्षितपणे पकडून जंगलात सोडतात. त्यामुळे मानव आणि प्राण्यांचेही संरक्षण होते.
सर्पमित्र केवळ बचाव कार्य करत नाहीत तर पर्यावरण संरक्षण, जैवविविधता जतन, आणि जनजागृती यामध्येही सक्रियपणे योगदान देतात. सापांबद्दल असलेली भीती आणि अंधश्रद्धा दूर करण्यासाठी ते समाजात जागृती घडवून आणतात. याशिवाय, वृक्षारोपण आणि संवर्धन उपक्रमांमध्ये सहभागी होऊन पर्यावरणीय समतोल राखण्यास मदत करतात.
आव्हाने आणि निर्णयाचे कारण
सर्पमित्रांचे कार्य जोखमीचे असून त्यात जीवाला मोठा धोका असतो. अलीकडेच महाराष्ट्र सरकारने सर्पमित्रांना अधिकृत ओळखपत्र व १० ते १५ लाख रुपयांपर्यंत अपघात विमा देण्याची योजना जाहीर केली आहे. या निर्णयामुळे त्यांच्या कार्याला मान्यता मिळाली असली, तरीही अनेकांना आर्थिक व प्रशासकीय अडचणींचा सामना करावा लागत आहे.
दापोली तालुक्यातील सर्पमित्रांनी बचाव कार्य थांबविण्याचा निर्णय घेण्यामागे वनविभागाशी असलेल्या काही अनुत्तरित मुद्द्यांचा समावेश असल्याचे संकेत मिळतात. यामध्ये नुकसानभरपाई, प्रशिक्षण, आणि सुरक्षिततेच्या उपाययोजनांबाबत तोडगा निघणे आवश्यक आहे. त्यामुळे हा निर्णय स्थानिक समुदाय आणि वनविभागासाठी मोठे आव्हान ठरू शकतो, कारण सर्पमित्रांशिवाय वन्यप्राण्यांशी संबंधित समस्यांचे निराकरण करणे कठीण होऊ शकते.
Author: RV.Ratnagiri Office
रत्नागिरी वार्ताहर डिजिटल बातमी पत्र - एडिटर विभाग
